The Middle Paleolithic of the Gobi Altai - Arina M., Khatsenovich; Evgeny P, Rybin; Dashzeveg, Bazargur; Yadmaa, Tserendagva; Daria V., Marchenko; Byambaa, Gunchinsuren; John W., Olsen; Antoly P., Derevyanko (Studia Archaeologica, 2022)
Stratified Middle Paleolithic industries in Mongolia are mostly known from final Middle Paleolithic complexes in the Orkhon and Kharganyn Gol valleys in the north-central part of the country, while Middle Paleolithic complexes from Tsagaan Agui have not attracted as much attention. Re-analysis of archaeological collections made during excavations of Tsagaan Agui Cave in 1987–1989 have made it possible to define transitional and index tool types as well as systems of primary flaking. More recent excavations of Tsagaan Agui place the lithic complexes identified there in the 1980s into a more refined chronological sequence. Preliminary technological and typological analyses indicate a non-Levallois Mousterian character for the Middle Paleolithic industry at Tsagaan Agui Cave. Here, we attempt to identify analogies of this industry in Siberia and eastern Asia. Говийн Алтайн дунд палеолитын үе Товчлол. Монголын дунд палеолитын үеийн соёлт давхарга бүхий дурсгалууд тухайн үеийн төгсгөлийн шатанд хамаарах Орхон гол, Харганын голын сав дагуух суурингуудаар илэрхийлэгддэг. Цагаан агуйн дунд палеолитын үед хамаарах давхаргаас гарсан олдворууд удаан хугацааны туршид судлаачдын анхааралд өртөлгүй орхигдсон байна. Тус агуйд 1987-1989 онд хийсэн малтлагын явцад олдсон олдворуудыг дахин нягтлан үзэх явцад өгүүлэн буй үеийг төдийгүй шилжилтийн үеийг илтгэн харуулах олдвор, зэвсгийн зүйлс гарч ирсэн бөгөөд тэдгээрээр анхдагч цуулалтын явцыг сэргээн харах боломжтой болсон. Цагаан агуйд шинээр хийж буй судалгааны явцад 1980-аад оны үед олдсон эдгээр олдворыг агуулан байсан давхаргын он цагийг нарийвчлан тогтоох боломжийг олгох нь гарцаагүй билээ. Олдвор хэрэглэгдэхүүнийг үйлдсэн арга, төрөл зүйн үүднээс нь харахад леваллуагийн бус мустьен үйлдвэрлэлийн аргаар хийгджээ хэмээн урьдчилсан байдлаар таамаглаж болохоор байна. Тус өгүүлэлд чулуун зэвсгийн үйлдвэрлэлийн энэхүү аргаар хийгдсэн бусад дурсгалтай харьцуулсан судалгааг хөндөн авч үзлээ. 2021 оны Цагаан агуйн малтлага судалгаа нь урьд өмнө судлагдаагүй хойд хэсгийг судлахдаа байгалийн шинжлэх ухааны цогц шинжилгээ хийх өргөн боломж байгааг батлан харууллаа. Түлхүүр үгс: Цагаан агуй, дунд палеолит, леваллуагийн бус мустье, чулуун зэвсгийн үйлдвэрлэл